Zandstralen, decaperen, afschuren… allemaal manieren om een houten meubel van de rommelmarkt naar je huiskamer te promoveren. Maar wat houden deze technieken in en voor welke objecten zijn ze wel of niet geschikt?
Bij zandstralen worden houten oppervlakken van oude verf-, vernis- en boenwaslagen ontdaan met en straalmiddel onder druk : zandkorrels, glasparels of grit. In tegenstelling tot decaperen of schuren, komen de nerven van het hout bloot te liggen, wat voor een” levendig” effect zorgt. Volgens specialisten wordt veel hard hout zoals eik, beuk of tropische houtsoorten op buitenterrassen maar ook zacht hout, gezandstraald. Het resultaat zal ruwer van oppervlak zijn – een kwestie van smaak natuurlijk.
De hardheid van het houtsoort en de aard van de te verwijderen laag vernis of verf bepalen welk straalmiddel gebruikt moet worden: zand voor zachtere oppervlakken, glas of grit (metaalbolletjes) voor hardere oppervlakken. De uitgeoefende druk kan variëren naargelang de hardheid: in normale omstandigheden gaat een straal van 6 mm. breedte driemaal over het oppervlak, tot alle lagen weg zijn en de nerven bloot liggen – eindresultaat hangt af van houtsoort en nogmaals, van smaak bewoner.
Na het zandstralen volgt onmiddellijk het behandelen. Anders zou er zich snel stof en vuil tussen de nerven nestelen. Daarvoor zijn 3 lagen nodig: een eerste met olie al dan niet getint, en vervolgens 2 lagen olie met een verharder. Zandstralen is een heel ambachtelijk en precies werk dat snel een ganse dag met helm en luchtslang vergt – daarom laat je het beter over aan een specialist.
Is decaperen of schuren een mogelijk alternatief ?
Schuren met een excentrische schuurmachine gevolgd door manueel schuren, kan volstaan als je van plan bent een nieuwe laag verf aan te brengen. Het resultaat is een effen en gladde structuur, niet te vergelijken met het ruwe van effect van zandstralen. Schuren kan ook nà zandstralen, bv. om een trapleuning gladder te laten aanvoelen. Schuren zal niet volstaan als men te maken heeft met meerdere verf- of vernislagen en het hout blank moet blijven.
Decaperen is dan wel een alternatief. Je gebruikt daarvoor een verfstripper – die oude lagen laat smelten, zodat men ze kan afkrabben – of je gebruikt een afbijtmiddel, dat je laat inwerken op de oude lagen om ze daarna af te krabben.
Decaperen heeft echter nadelen: het is een erg langdurig proces, en men geraakt er niet mee tot in de kleinste hoekjes. Wordt vooral toegepast wanneer er lijm moet verwijderd worden – bv. sporen van oude traploper – een lijmlaag is te zacht om gezandstraald te worden. Tenslotte is het zoals bij schuren: men verkrijgt niet dat “levendig” effect van zandstralen, omdat de nerven niet bloot komen te liggen.
Bron : House of Clay en Air Concept.
